KIBRIS GAZİMİZLE ŞÖYLEŞİ

Sosyal hizmet öğrencisi.Elif Yavuz Telefonla Bana Ulaşarak Benden Bir Ricada Bulundu. Bir Kore Yada. Kıbrıs Gazimizle Söleşi
Bu haber 2017-11-25 20:45:33 eklenmiş ve 488 kez görüntülenmiştir.
KIBRIS GAZİMİZLE SÖYLEŞİ
Sosyal hizmet öğrencisi.Elif Yavuz Telefonla Bana Ulaşarak Benden Bir Ricada Bulundu. Bir Kore Yada. Kıbrıs Gazimizle Söleşi Yapmak İstediğini Söledi Bizde Gazi Selami Pazar Ben Elimizden Ne Geliyorsa Seve Seve Dedik Bizde Kore Gazimizi Olmadığından Kıbrıs Gazimiz Mehmet Yapan Abimizi Çağırdık Elif Yavuz Buluşturduk Kıbrıs Harekatını ve Yaşadığı. Olaylarını Anlatıp Söyleşisini Yaptı Duygulu Anlar Yaşandı Sanki Gözünün Önüne Yeniden Canlandı O Anlar Sizleri Seviyoruz Kıbrıs Gazi Abilerimiz Sizlere Minnettarız Bir de Sizleri Hatırlayanlar Olsa Onure Edilse Haklarınız Verilse Ne Kadar Mutlu Olucaklar Ama Ne Yazıkki Gelin Görün Kıbrıs Gazilerimin Yaşadığı Hayatı Devletimiz Haklarını Verse Ne Kadar İyi Olucak SAYGILARIMLA MANİSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KENT KONSEYİ YÜRÜTME KURULU ÜYESİ  BİRİM Manisa Şehit Gazi Sorumlusu Adnan KAYA
 
SÖZLÜ TARİH KILAVUZU
 
Bu kitapçık, 6-7 Haziran 1993 tarihinde İstanbul'da yapılan Sözlü Tarih Atölyesi'nde Paul Thompson'ın yaptığı konuşmalardan ve Paul Thompson'ın Rob Perks'le birlikte yazdığı Telling It How It Was adlı çalışmadan derlenmiştir.
 
İÇİNDEKİLER
 
1. GİRİŞ                                                                                                   
2. SÖZLÜ TARİH NEDİR?        
3. ÇALIŞMAMIZA BAŞLARKEN        
4. DONANIM        
5. GÖRÜŞME        
6. GÖRÜŞMEDEN SONRA        
7. TARİHİ YAPARKEN        
8. SÖZLÜ TARİH KAYITLARININ GELECEK İÇİN KORUNMASI        
9. TARİH VAKFI SÖZLÜ TARİH ÇALIŞMALARI    
 
1. GİRİŞ
 
Paul Thomson çağımızın önemli tarihçilerinden birdir. Özellikle sözlü tarih çalışmalarının yaygınlaşmasında büyük katkısı olmuştur. Tarih Vakfı 1993 yılında sözlü tarih projelerini başlatırken İstanbul'da bir atölye çalışması düzenlemiş ve bu çalışmaya Paul Thomson'ı konuşmacı olarak davet etmiştir. Bu kitapçık, sözlü tarih çalışmalarına yeni başlayacak olanlara yardımcı olması amacıyla, yazarın söz konusu atölye çalışmasında yaptığı konuşmalardan ve yine aynı dönemde "Geçmişi Anlatmak" adıyla, Türkçe’ye çevirip kullanıcıya sunduğumuz, yazarın Rop Perks'le birlikte hazırladığı kılavuzdan derlenmiştir. 
Yakın tarihin tanıkları her gün birer birer yok oluyorlar. Oysa geçmişin uzak noktalarına onların kanıtlarıyla ulaşabilmemiz mümkün. Sözlü tarih çalışmaları, geçmişi yaşayanlara doğrudan ulaşmanın aracı olarak kullanılan bir tarih yöntemi. Bilginin aktarımı için kullanılan en eski yöntem olan sözlü anlatım, özellikle geçtiğimiz yüzyılda belge tarihçiliği içinde ihmal edilen sınıfların, kesitlerin, kişilerin belleğine ulaşmak ve tarihi bu yaşanmışlıklarla şekillendirmek amacıyla kullanılmaya başlandı. 
Ülkemizde de sözlü tarih çalışmaları giderek yaygınlaşıyor ve önem kazanıyor. Yerel tarihi, aile tarihlerini, kurum tarihlerini araştırırken sözlü tarih çalışmaları kaçınılmaz oluyor. 
Yerel tarih gruplarının, semt girişimlerinin, öğrencilerin yapacakları sözlü tarih çalışmalarının yakın tarihimizin yorumlanmasına büyük katkısı olacaktır. Bu nedenle sözlü tarihin, salt uzmanlar tarafından değil, öğretmenler, öğrenciler, tarihe ilgi duyan herkes tarafından da yapılabileceğini anlatan bu kitapçığın sözlü tarih çalışmasına yeni başlayanlar için yararlı olacağına inanıyoruz. 
Tarih Vakfı'nın Yerel Tarih Grupları'yla ve semt girişimleriyle yaptığı atölye çalışmalarında, burada verilen temel bilgiler daha kapsamlı olarak ele alınıyor. Bu çalışmalarda konunun uzmanları bir yandan daha derinlemesine bilgi aktarıyorlar, bir yandan da projeler özelinde sorunları ve çözüm önerilerini tartışıyorlar. 
 Tarih Vakfı Yurt Yayınları tarafından sözlü tarih konusunda birçok kitap yayımlandı ve yayımlanmakta. Bu konuda okunmasını önerdiğimiz kitapların listesini de kitapçığın sonuna ekledik. 
Çalışmalarınızda coşku ve başarılar dileriz. 
 
 
2. SÖZLÜ TARİH NEDİR?
 
Yaşam öykülerinde yaşayan bellek
Sözlü tarih geçmişin yaşayan belleğidir. Herkesin kendi yaşamına ilişkin olarak anlatabileceği bir öyküsü vardır. Bu yaşam öyküleri yüzyılımızın tarihi için değerli bilgiler içerir. Bunlar, benzeri görülmemiş değişiklik dönemlerinin, bu değişiklikleri yaşayan erkekler ve kadınlar aracılığıyla doğrudan anlatımıdır. Bu tür yaşayan belleklere şimdi başvurulmazsa sonsuza kadar yok olurlar. Sözlü tarihçiler onları gelecek için kaydederler.
 
En eski tarih
Sözlü tarih, tarihin hem en eski, hem de en yeni biçimidir. İlk tarihçiler gelenek anlatıcılarıydı. Yazının yaygınlaşmasından önce, tarih dahil olmak üzere tüm toplumsal bilgi ağızdan ağıza iletilmek zorundaydı. Ünlü sözlüğün yazarı Samuel Johnson'un iki yüzyıl önce işaret ettiği gibi "Tüm tarih başlangıçta sözlüydü". Bugün bile, dünyada, insanların kuşaklar öncesine uzanan savaşların, felaketlerin ya da soy bilgilerinin öykülerini anlattıkları yerler var. Afrika tarihçileri bu tür "sözlü gelenek"ten çok yararlanıyorlar. Fakat Avrupa'da bu çok daha az, orada sözlü tarih doğrudan bellek anlamına geliyor.
 
En yeni tarih
Sözlü tarih, tarihin en yeni biçimi, çünkü kendi zamanımızı belgelemek için günümüzün teknolojisini kullanıyor. Yüzyıl önce haberler ve kamuoyunun düşüncesi basılı gazetelerle, kişisel düşünceler ise mektupla iletiliyordu. Bir başbakanın bile günde elle iki düzine mektup yazması gerekebiliyordu. Ancak günümüz tarihi için yazılı belgeler yeterli olmuyor. Televizyon, radyo ve sözlü iletişimin basılı araçlardan daha güçlü olduğu bir dünyada yaşıyoruz. Pek azımız günlük tutuyoruz. Gazete okumaktansa televizyon izlemeyi yeğliyoruz. Mektup yazmak yerine telefon ediyoruz ve telefon görüşmeleri arşivlenebilecek hiçbir kayıt bırakmıyor. Ancak tüm bu gelişmelere karşın deneyimlerimizin ve anılarımızın yitirilmesi şart değil, çünkü aynı yeni teknolojiler bant kaydını da beraberinde getirdi.
Bant kaydıyla, sözlü tarihçiler, görüşmeler yaparak ve yaşam öykülerindeki anıları bantlardan çözerek yeni bir tür arşiv yaratabiliyorlar. Bu, bireysel deneyimin engin toplumsal çeşitliliğini eşsiz bir kendiliğindenlik ve canlılıkla yakalayan, yazılı olduğu kadar sözlü bir arşivdir. Bu yöntem olmasaydı, yüzyılımızın kayıtları çok yoksul olacaktı.
Sözlü tarih, gelecek için, bugünün kolektif belleğidir. Her kuşak geçmişe ilişkin kendi sorunlarını sorar. Sözlü tarih, yaşam deneyimimizi, ona ihtiyacı olanlar için kaydeder.
 
Farklı bir tarih
Sözlü tarihin heyecan verici yanı, tipik ders kitabı tarihi için bir kaynak olmanın çok ötesine geçmesidir. Getirdiği tüm yeni olanaklar sayesinde, son yıllarda sözlü tarih etkinliğinde dünya çapında çok büyük gelişmeler oldu.
 
Gizli kalmış eserler
Sözlü tarih, erişilmemesi halinde tarihe yansımayacak olan her kesitten her tür insanın yaşamını ve duygularını belgeleyerek, geçmişin çok daha toparlayıcı, daha doğru bir betimlemesini yaratmamıza izin verir. Kadınların, sıradan çalışan insanların, etnik azınlıkların, hatta orta sınıfların birçok kesiminin doğrudan sesleri pek ender olarak duyulur. Sözlü tarih deneyimlerin, geleneksel tarihte gözden kaçan insanların anılarını toplamanın eşsiz bir yolunu sunar. 
 
Kayıp bağlantılar
Sözlü tarihle yazılı kayıtların pek değinmediği, yaşamın temel alanlarını da araştırabiliriz. Örneğin aile ilişkilerini, özel dünyaları ya da çocukluk ve gençlik deneyimlerini araştırabilir ya da belgelere geçmiş alanlara yeni perspektiflerle bakabiliriz. Satıcı ya da doktor yerine alıcı ya da hasta tarafından yaşandığı şekliyle tüketim ya da sağlık; yargıç kürsüsünden değil suçlular tarafından görüldüğü şekliyle suç gibi. Yaşam öyküleri, ayrıca, başka türlü olanaklı olmayan bağlantıları da kurar. Başından sonuna kadar iki kültür ya da kıtalar arası göçü izleyebiliriz. Ev ve iş, kamu yaşamı ve özel yaşam arasındaki karşılıklı etkileşimleri izleyebiliriz.
 
Herkesin yaşam öyküsü önemlidir
Yaşı, işi, yeteneği ya da önemi ne olursa olsun, her bireyin kendi yaşam deneyimi hakkında söyleyeceği ve başkalarıyla paylaşacağı ilginç ve önemli şeyleri olması, sözlü tarih çalışmasının temellerinden biridir. Bu, sözlü tarihe özel bir toplumsal potansiyel sağlamaktadır. Köklerini yitiren ya da marjinalleşen toplulukların, geçmişlerine ilişkin anlam ve gurur duygusunu yeniden oluşturabilir. Aynı şekilde bireylere de yeni bir özsaygı kazandırabilir. Yetişkin okuma yazma çalışmalarında, sözlü anılar genellikle yazılı anılara doğru ilk adım olarak kullanılır. Başka bir düzeyde, otobiyografik gruplar, sıradan erkeklere ve kadınlara yazar olma güvenini verir. Ümidi kırılmış, yaşlı, anılarla yaşayan gruplar arasında, geçmiş hakkında konuşma, yaşama ilişkin cesaret ve ilginin yeniden canlandırılmasını sağlar. Öğrencilerin yaptıkları projelerde uyguladıkları sözlü tarih görüşmeleri onlarda özgüven ve iletişim becerisini ve kuşaklar arasındaki anlayış ve karşılıklı saygıyı artırabilir.
 
Tarihi Canlandırma
Canlı seslere dayandığı için, sözlü tarih, tarihi sunmanın canlı, yeni yollarını teşvik ediyor. Tek tek yaşamlar ya da seçilmiş düzeltilmiş parçalardan oluşturulan derlemeler, çok satan kitaplar, yerel dergiler ve broşürler olarak yayımlanabilir. Derlemeler, öğrenciler tarafından okullarda ve kütüphanelerde kullanılmak, gösterileri ve sergileri canlandırmak ya da müze dükkânlarında satılmak üzere banda da alınabilir. Körler için hazırlanan gazetelerde de yayımlanabilir. Anımsama terapileri gibi grup çalışmalarında, bantlar bir teyp ve slayt gösterisinde etkili bir şekilde eski fotoğraflarla birleştirilebilir. Daha heyecan verici bir olanak, fotoğrafların yanı sıra eski filmleri de içeren bir video programı hazırlamaktır. Bunun ötesinde, sözlü tarih tiyatro grupları tarafından tiyatro oyunlarına dönüştürülebilir. Radyoda ve televizyonda aynı şekilde başarılı olabilir. Sözlü tarihin bütün bu biçimlerdeki başarısının temeli aynıdır. Geleneksel tarih geçmişi bize kuru, formel yazılı dünya aracılığıyla verir. Sözlü dünya gerçektir. Tarihi canlandırır.
 
Gruplarda işbirliği ve bireysel çalışma
Son olarak, sözlü tarihin farkı işbirliğine yönelik olmasıdır. Kendi kendinize bir sözlü tarihçi olarak başarabilirsiniz, en iyi sözlü tarihin bir kısmı bu şekilde yapıldı. Üstelik bu çalışmalarınızda ölü belgeleri okumayacaksınız. Kaynaklarınız yaşayan insanlardır ve onlarla birlikte çalışabilmeniz gerekir. Görüşme yapmak insani becerileri gerektirir. Ayrıca yaşam öyküsü malzemesini kullanmak, seçtiğiniz sunuş biçimine bağlı olarak, düzenleme ve yazma, tasarım ve fotoğraf, rol yapma ve sahneye koyma gibi başka becerileri de geliştirebilir. 
Temel olarak işbirliğine dayandığı, çok çeşitli becerileri gerektirdiği ve herkese açık teknolojileri 'eski ve yeni' temel aldığı için, sözlü tarih, grup çalışmasına uygundur. Bu gruplar çalışma türüne göre şekillenebilir: okullarda öğrencilerle yapılan projeler, kütüphaneleri ve müzeleri temel alan topluluklar ve yerel tarih grupları, otobiyografik tartışma grupları, yayıncılık kooperatifleri, yetişkinlere yönelik okuma yazma programları, tiyatro atölyeleri ya da yaşlılara yönelik hastanelerde ya da kuruluşlardaki anımsama terapi grupları.
 
Ortak güç, ortak sorunlar
Sözlü tarihin bütün bu çok farklı 've genellikle yeni' biçimlerinin ardındaki sır temelde aynıdır. Sözlü tarih insanlara kendi sözcükleriyle kendi geçmişlerini geri verir. Üstelik bu anılar başkalarıyla da paylaşıldığı için anlatanın yaşamını zenginleştirir. 
Amacınız ister kendi yaşamınızın öyküsünü kaydetmek, isterse bir grubun bir parçası ya da kendi başınıza bir sözlü tarihçi olarak çalışmak olsun, bu ortak gücü sözlü tarihte bulacaksınız. Aynı zamanda ortak sorunlarla da karşılaşacaksınız. Bu kitapçığın amacı, sözlü tarih çalışması konusunda size kısa bir kılavuz sunmaktır. Daha fazlasını nasıl bulacağınızı söyleyeceğiz. Örgütlü, uzmanlaşmış grup çalışması içinde kendinizi giderek geliştireceksiniz. İlk aşamada burada verilen ipuçlarıyla sadece yaşam öyküsü kaydına yönelik çalışmalara başlamak için tüm gereksiniminiz doğru donanım ve insanlara ve geçmişe yönelik gerçek bir ilgidir.
 
3. ÇALIŞMAMIZA BAŞLARKEN
 
Amaçlarınız neler?
Başlangıçta amaçlarınızı ne kadar açık belirlerseniz o kadar iyi olur. Bağımsız olarak ya da bir grup olarak çalışmak isteyebilirsiniz. Esas ilginiz tarihsel araştırmaya, tiyatroya, çocukların eğitimine ya da yaşlı insanlara yardım etmeye yönelik olabilir ya da yalnızca geçmişinizi öğrenmek isteyebilirsiniz. Farklı amaçları birleştirebilirsiniz, ama hangisinin önce geldiğine karar vermelisiniz. 
Bir konu seçme
Bir konuya ihtiyacınız var. Aileniz ya da birlikte çalıştığınız insanlara veya kendi yaşam öykünüze ilişkin kayıt yapmayı temel alabilirsiniz. Belirli bir topluluğu (bir köy, semt, cadde ya da apartman) ele alabilir ve genel olarak bu konunun geçmişine bakabilirsiniz; ev ve iş yaşamındaki değişiklikler, boş zamanın değerlendirilmesi, dindeki değişiklikler, binaların, caddelerin ve açık alanların kullanışı vb. Tek bir konu üzerinde de yoğunlaşabilirsiniz: çocukluğunuz ya da evliliğiniz; belirli bir sanayi ya da fabrika veya beceri; girişimciler, sendikacılar ya da sıradan işçiler; göçmen bir grup belirli bir dernek ya da kilise; politik bir kampanya; kadınların tarihi; savaş ya da barış; bir boş zaman geçirme biçimi orkestralar, dans, spor... Seçenekler sonsuzdur, ama seçmeniz gerekir.
 
Arka plan bilgileri
Daha sonra, araştırmak istediğiniz konu hakkında elinizden geldiği kadar inceleme yapmalısınız. Arka plan hakkında bilgi ve düşünceleri toplamak için yerel kütüphanenizi kullanın. Benzer konularda ilgilenen diğer gruplar ya da bireylerle ilişki kurun. Alanınızda katılabileceğiniz bir yerel tarih projesi ya da sözlü tarih projesi var olabilir. Konunuz hakkında neler yazıldığını ve size yardımcı olabilecek eski gazeteler, haritalar ya da kayıt derlemelerinin olup olmadığını araştırın. Görüşmelere başlamadan önce bütün bu kaynakları tüketmeye çalışmayın. Görüşmelerde de hangi belgelere bakmanız gerektiği ortaya çıkabilir. Konu hakkında bütünsel bir fikriniz olduktan sonra her iki çalışmayı paralel olarak sürdürmek en iyisidir.
 
Hazırlık
Biriyle fiilen görüşmeden önce, bu kişi hakkında mümkün olduğu kadar çok bilgi edinmek en iyisidir. Tanınmış kişilerle ya da kendileri hakkında yazmış olan kişilerle görüşme yapmak görece kolay olacaktır. Kim Kimdir?, gazete raporları, biyografiler, daha önce yapılmış görüşmeler, şirket profilleri vb'ni okuyabilirsiniz. Görüştüğünüz kişi tanınmış biri değilse, yerel tarih kitaplarını ve daha genel kitapları kullanarak, onlar hakkında bildiğiniz şeyler ve uğraşları çerçevesinde bilginizi genişletmeye çalışmak iyi bir fikirdir. Önemli olan ne sormak istediğinize dair kafanızda net bir düşünce olmasıdır.
 
Belleğin yapısı
Belleğin aracılığıyla anılardan nasıl bir şeyler öğrenebileceğimiz hakkında düşünmek önemlidir. Bellek seçicidir. Bilinçli ve bilinçsiz bastırmayla ve yeniden yorumlamayla şekillendirilir. Bellek süreçlerinin incelenmesi, en kesin seçimin, bir deneyimden sonra belleği biçimlendirme ve organize etme sırasında gerçekleştiğini ve böylelikle bunun tüm tarihsel belgeleri etkilediğini göstermiştir. Sayısız mahkeme davasının gösterdiği gibi, bir olaydan yıllar sonra olduğu kadar saatler ya da günler sonra da bellekte karışıklık olabilir. Ama zaman geçtikçe bellek yavaş yavaş aşınır; ayrıca insanlar geçmiş yıllarını yeniden değerlendirirler. Öte yandan, birçok yaşlı insan, geçmiş yıllara ait anılarının daha net ve daha samimi hale geldiği bir "yaşamın yeniden gözden geçirilmesi" aşamasından geçer. Geçmiş için kasıtlı yanlış bilgi verilme ihtimali yanlış ya da eksik hatırlanma ihtimalinden daha düşüktür.
Tüm anılar, olguların ve düşüncelerin bir karışımıdır ve her ikisi de önemlidir. Bireylerde ayrıntılı bellek büyük farklılıklar gösterir; bazıları saatlerce, bazıları ise daha kısaca kaydedilmeye değerdir. Genel olarak, doğrudan deneyim dolaylı deneyimlerden çok daha güvenilirdir. Gündelik yaşamın tekrarlanan olayları tek tek olaylardan daha iyi hatırlanır. Pek az insan tarihleri iyi hatırlar. İki benzer olayı tek bir anıda 'teleskoplamak' (iç içe geçirmek) çok yaygındır. Düşünceler ve tutumlar yeniden yorumlamaya özellikle açıktır. Onları en iyi insanların yaptıklarıyla, geçmişteki tutumlarıyla ya da tüm yaşamları boyunca sıkı sıkı sakladıkları ve şimdi anlattıkları öykülerle açığa çıkarabilirsiniz.
Bir sözlü tarihçi olarak, ne sorulacağına ve kaydettiğinizi nasıl kullanacağınıza karar verirken, belleğin bu özelliklerine duyarlı olmanız gerekecektir. Ama insanların yaşamlarını anlamlandırma biçiminin, kendi içinde değerli bir tarihsel kanıt olduğunu görmek de aynı derecede önemlidir. Olguların yanlış yorumlanması, söylentiler, gerçekleştirilemez umutlar, bastırılmış arzular insanların itici gücüne, bireysel ve kolektif bilincimize katkıda bulunur. Yaşam öyküsü tanıklığı, yapısı gereği özneldir. Her yaşam geçmişe bir bakış açısıdır. Belleği bu şekilde kullanmak daha zordur, ama sözlü tarih çalışmasındaki eşsiz fırsatlardan biridir.
    
Kimle görüşme yapılmalı
Ayrıca kimle görüşme yapılacağına karar vermeye çalışırken bazen seçim, konunun kendisinden çıkar. Ailenizin kaydını yapıyorsanız, elinizden geldiği kadar çok aile üyesiyle görüşme yapın; bir olayı, kampanyayı ya da derneği inceliyorsanız kilit roller oynamış olup hâlâ hayatta olanları arayın. Ama birçok konu için, hangi bakış açılarının temsil edilmesi gerektiğine karar vermeniz, yani bir "örneklem" temelinde düşünmeniz gerekir. Örneğin erkekleri olduğu kadar kadınları da, farklı yaşlardan insanları, bir topluluktaki farklı toplumsal sınıfları, farklı işçi tiplerini, farklı politik görüşleri, içki içmeyenleri olduğu kadar içenleri de, başarılı olanları ve başarılı olmayanları dahil ettiğinizden emin olmalısınız. Neyin en önemli olduğu konunuza bağlıdır: ama hangi tür insanları aradığınızı bilmek çok önemlidir. 
 
Görüşme yapılacak kişiler bulma 
Bu insanları nasıl bulduğunuz önemlidir. Onların birbirini tanıyan bir grup olmalarını isteyebilirsiniz. Ama geçmişte tipik olanı arıyorsanız, insanları bulmanın elinizden geldiğince çok muhtemel yolunu kullanın. Gazeteler, yerel radyo ya da bir mağazanın penceresindeki bir ilanla çağrıda bulunun. Yaşlı insanların toplandıkları merkezlere, evlere, kulüplere, topluluk gruplarına, sendikalara, yerel tarih derneklerine gidin. Zaman zaman sosyal yardım uzmanlarından ya da doktorlardan öneriler alabilirsiniz. Kişisel önerileri ve tesadüfi temasları izleyin. Ne kadar çeşitli olursa olsun o kadar iyi olur.
 
Soru sorma
Genel bir soru yapısını kâğıda dökmek yararlı olacaktır. Bazıları ayrıntılı soru formları kullanırlar, ama bunun, soru sorarkenki yaklaşımınızda sizi çok katılaştırmamasına dikkat edin. Soru formunu yalnızca bir hatırlatıcı olarak kullanın.
Görüşmenin nasıl gitmesini istediğinizi planlamanız gerekecektir. Bulacağınız en iyi şeylerin bazıları beklenmedik şeyler olacaktır. Büyük bir olasılıkla bir kez başladıktan sonra hakkında düşünmediğiniz bazı şeylerle ilgilenmeniz gerekecektir. Bu nedenle kaydını yaptığınız kişiye, neyin önemli olduğunu söylemesi için imkân tanımak çok önemlidir. Bunları katı bir sorular grubu içine hapsetmemelisiniz. Ama görüşmenin hedeften sapmasına da izin vermemelisiniz; görüşmeye rehberlik etmek sizin işinizdir.
Bunun için önce bilimsel bir plana gereksiniminiz var. Ele almak istediğiniz konuları mantıksal bir şekilde gruplandırın. Genellikle kronolojik biçim en iyisidir. Ama elden geldiğince doğal algılanan bir akışı hedeflemelisiniz. İyi bir temel plan, görüşmeye yardımcı olacak ve daha sonra malzemeyi kullanmanızı kolaylaştıracaktır.
Temel soruları nasıl soracağınız konusunda da çalışmalısınız. Bu soruları genellikle kısa tutun. Basit sözcükler kullanın ve yanıtları yönlendirmekten kaçının: "Bundan ne kadar hoşlandınız?" sorusu yerine, "Bundan hoşlandınız mı, hoşlanmadınız mı?" sorusunu sorun. Kesin yanıtları teşvik eden bazı sorulara ihtiyacınız olacaktır: "Daha sonra nereye taşındınız?" Ama açık olan, betimlemeler, yorumlar, düşünceler gerektiren başka sorulara da gereksiniminiz vardır: "Bu konuda ne hissettiniz?", "Nasıl bir insandı?", "Odayı betimleyebilir misiniz?" gibi.
 
Neleri kapsamalı?
Her görüşmede kapsanacak bazı noktalar vardır. Kaydını yaptığınız kişinin ne zaman doğduğunu, nerede yaşadığını, ana babasının ve kendi işinin ne olduğunu sorarsanız, görüşmeniz çok daha fazla tarihsel kullanıma sahip olacaktır. Konu ne olursa olsun görüştüğünüz kişinin geçmiş yaşamını tartışarak başlarsanız, o kişinin konuşmasını sağlamak daha kolay olur. Ana-baba, başlamak için özellikle iyi bir noktadır.
Başka sorular ve "Bu konu hakkında daha ne söyleyebilirsiniz?" gibi hatırlatmalarla neye doğru ilerleyeceğiniz, ne anlatacağınız ve nereyi araştıracağınız konunuza bağlıdır. Bazı konular özel olarak geliştirilmiş ve belli bir konuda yoğunlaşmış bir görüşme gerektirirler. Bazı insanlar da öyle. Üzerinde durmak istediğiniz belli tarihsel önemi olan bir şey yapmış olabilirler. Ama normal olarak, tek bir yaşam öyküsünde şu noktaları kapsamaya çalışmak iyi olur: 
 
Aile ve yaşamın ilk yılları
Aile geçmişine ve büyükanne ve büyükbabalara ve onların etkisine ilişkin anılar; ana-baba nereden geldiler, işleri nedir, kişilikleri nasıldır, onlarla konuşabildiniz mi; onlara yakın mıydınız; erkek ve kız kardeşler-onlarla nasıl anlaşıyordunuz, daha sonra ne oldular; çocuklukta gündelik yaşam, içinde yaşadığınız evi anlatın, ev işini ve bahçe işini kim yapıyordu; yemekleri ve yemek zamanlarını anlatın; ana babanın disipline ilişkin tutumu; ana babasının hevesleri; çocukların oyunları ve aile eğlenceleri - spor, barlar, kitaplar vb.; hafta sonları ve tatiller; düğün ve cenaze törenleri; paraya yaklaşım; alışverişe gitme; sokağı, kasabayı ya da köyü, topluluğu, komşuları, kimlerin önemli olduğunu, ilginç karakterlerini anlatın; yerel politika; eğitim-okul ve sonrası: önemli arkadaşlar ve etkileri; gençlik-sinemaya, eğlence yerlerine ya da maçlara gitme; müzik, bisiklet; çeteler; ana babayla gerilim; ilk erkek ya da kız arkadaşlar: cinselliğe ilişkin geçmiş yaklaşımlar; savaşta ne yaptınız-ya da askerlikte.
 
İş hayatı
İlk iş-neden onu seçtiğiniz, nasıl girdiniz; işyerinizi betimleyin, tam olarak ne yapıyordunuz, kimlerle çalıştınız; diğer işler ve sonra esas işiniz-ve nasıl; bir kariyer planladınız mı, yoksa tesadüf sonucu mu buldunuz; eğitim; çeşitli aşamalarda tipik bir iş gününü betimleyin; terfi şansları; işte önemli etkiler, dostlar ve düşmanlar; profesyonel kuruluşlar ya da sendikalar; işle bağlı toplumsal yaşam; en çok neden gurur duyuyorsunuz.
 
Daha sonraki aile yaşamı ve boş zaman
Bekâr mı, evli mi; bekârken, yakın dostlar ve boş zaman faaliyetleri; evliyse, eşinizle nasıl tanıştınız, eşinizin geçmişi kişiliği, işleri; evlilik töreni; ev kurma, parayı birlikte kullanma, kararları ve ev işlerini paylaşma; evlilik ideali- en önemli şey nedir, sona erdi mi ve neden; evi betimleme; çocuklar-çocuk doğumu, çocuk bakımı, ana babalık idealleri, şefkat ve disiplin, çocuklara ilişkin umutlar ve hevesler aile ve boş zaman ve tatiller; radyo ve televizyon, oyunlar, spor, kitaplar, hobiler; dostlar ve ilişkiler; eğlence; kulüpler ve dernekler; topluluk-komşular, alışveriş, din ve politika; daha sonraki yaşam-emeklilik, yeni etkinlikler, büyükbaba ya da büyükanne olma.     
Bu konuları izleyerek bir yaşam öyküsünü kaydetmek genellikle iki ya da üç görüşme sürer. Beklenmedik ve alışılmamış, iyi anlatılan anılarla karşılaşırsanız, bunlara elinizden geldiği kadar çok zaman ayırmalısınız. Başarılı bir sözlü tarih için planlamaya ihtiyacınız vardır. Ancak keşfettiğiniz şeye de yanıt vermelisiniz. Bu, geçmişe doğru karşılıklı bir yoldur.
 
4. DONANIM
 
Doğru bant kayıt donanımına sahip olmak ve onu kullanmayı bilmek insanların yaşam öykülerini bantta korumak için en önemli ilk adımdır. Kayıtlarınızın, daha sonra birçok şekilde kullanmak isteyebileceğiniz, tek ve yerine yenisi konulamaz tarihsel "belgeler"' olacağını ve bu nedenle orijinale en yakın çoğaltmanın temel olduğunu unutmayın.
 
Teypler
Piyasada çok çeşitli taşınabilir teyp türü ve modeli bulunur, ama yalnızca üç temel tip vardır: dijital, iki makaralı ( ya da açık makaralı) ve kaset teypler. Profesyonel radyo ve televizyon yayımcıları tarafından kullanılan kayıt cihazları çok pahalıdır. Bu konuda fazla kaynak ayırabiliyorsanız iki makaralı Uher teyp ya da Casio veya Sony Digital Audio Tape (DAT) kayıt cihazı alabilirsiniz Ancak kısıtlı bir bütçeyle çalışıyorsanız, oldukça makul fiyatlara birçok küçük kişisel stereo kaset teyp türü vardır. Bunların birçoğunda mikrofon vardır, ama harici bir mikrofon takabileceğiniz bir girişi olanları arayın. Bu, satın almayı düşündüğünüz bir teypte arayacağınız bir özelliktir ve size çok daha iyi sonuçlar sağlayacaktır. Dolby gibi, gürültü azaltıcı bir sistemi olan kaset teypler de bu üstün sonuçlara yardımcı olur. Bu, kayıt sırasında teybin çıkardığı sesi azaltır ve 'print-throgh' olarak bilinen hafif yankı etkisini önler.
Günümüzde taşınabilir teyplerin çoğu pille çalışır ve yeniden doldurulabilir piller kullanmak büyük bir tasarruf sağlar. Bazı kayıt cihatlarının içlerinde, gece yeniden doldurmak için fişe takılabilecek doldurulabilir piller vardır. Kayıt yaparken pilleri şarj etmekten kaçının, çünkü bu teypte genellikle rahatsız eden bir ses yapıyor. Kayıtlarınızı dinlemek için takabilirsiniz, ama yalnızca fişle çalışan bir makine almayın.
 
Mikrofonlar
Bundan sonra iyi bir mikrofona ihtiyacınız var. Kapalı yerlerde teke tek görüşmeler yapmayı planlıyorsanız yaka mikrofonları kullanmayı düşünebilirsiniz. Makineniz stereo olarak kayıt yapıyorsa ve iki mikrofon girişi varsa, iki mikrofon alın-biri görüştüğünüz kişi için, diğeri sizin için. Giysinize takılabilir ve olağanüstü sonuçlar verebilirler.
Görüşmeleri açık yerlerde ya da hareket halindeyken yapacaksınız, istenmeyen gürültüleri daha az alacak olan tek yönlü bir el mikrofonu almanız en iyisidir. Bunların birçok çeşidi bulunmaktadır. Bu nedenle etrafa bakının ve verebileceğiniz fiyata karşılık var olan en iyi mikrofonlar hakkında bilgi edinin. 
Son olarak, bir masanın çevresinde konuşmakta olan bir grubun kaydını yapmak istiyorsanız, iki adet yönlü el mikrofonu almalı ve sırt sırta yerleştirmelisiniz. Kayıt cihazının tek bir mikrofon girişi varsa, piyasada tatminkâr sonuçlar veren ucuz düz ya da basınç alanlı mikrofonlar bulabilirsiniz. 
Kaliteli kayıtlar alabilmek için iyi bir donanım araştırması yapmaya değer, çünkü görüştüğünüz kimseler olağanüstü olduğu halde, donanımınız çok iyi olmadığı için kayıtları dinlediğinizde sonuçlar hayal kırıcı olabilir. İtibarlı satıcılarda ikinci el ya da tamir edilmiş teypler aramak iyi olabilir. Bunları genellikle orijinal fiyatlarının yarı fiyatına alabilirsiniz. Ayrıca bazı cihazları başka bir yerel gruptan, bir kütüphane ya da müzeden de ödünç alabilirsiniz. Bundan başka, tüm ülkede, donanımını size kiralamaktan ve nasıl kullanılacağını göstermekten memnun olacak bir sözlü tarih projeleri ağı da olabilir. 
 
Teyp
Teybe gelince, iki makaralı kayıt cihazı kullanıyorsanız National Sound Archive (Ulusal Ses Arşivi), Zonal ya da Ampex standardını ya da uzun-çalar bant kullanılmasını ve hızlı kayıt yapılmasını-saniyede 7,5 ya da 3,75 inç (i.p.s)-önerir. Kaset teyplerin hepsi aynı hızda çalışır ve kompakt, ucuz ve doldurulması kolay bantlar kullanma üstünlüğüne sahiptirler. Dezavantajları ise iki makaralı teybe kopyalanmadan düzenlenememeleridir. Kaset satın alırken bir saat süren (bir yüzü otuz dakika) C60'ları kullanın. Daha pahalı olan krom ya da metal kasetleri satın almanız gerekmez-sıradan demirli (FE) tip, sözlü tarih için tamamen yeterlidir. Zaman zaman kayıt cihazının imalatçısı, makineye en uygun belirli bir kaset tipini önerecektir. Mağazalarda indirimli kaset aramak iyi olur, tasarruf etmenin başka bir yolu ise, özellikle grup olarak çalışıyorsanız, toptan satın almadır. Hangi bandı alırsanız alın, kayıt cihazınızda kullandığınız bant tipine uygun ayarlamaları yapmayı unutmayın.
 
Donanımınızı tanıyın
Tüm donanımınızı aldıktan sonra, biriyle görüşme yaparken, makineden çok denekle ilgilenebilmeniz için teknoloji sorunu en aza indirmek amacıyla, nasıl çalıştığı konusunda alıştırma yapmak iyi bir fikirdir. Elkitabını dikkatle okuyun ve bir arkadaş ya da akrabayla bir alıştırma görüşmesi yapın. Bu, teknik sorunları giderecek ve size donanımı kullanma ve soru sorma konusunda güven verecektir.
 
5. GÖRÜŞME
 
İlk yaklaşım
Görüşmek istediğiniz kişiye yaklaşmanızın çeşitli yolları vardır. En iyisi mektup yerine kişisel temastır ve genellikle ilk temas telefonla olacaktır. Bu size, kendinizi tanıtma, projeyi açıklama ve görüşmenizde ele almak istediğiniz konuların ana hatlarını belirtme olanağı sağlayacaktır. Temas kurduğunuz kişi başta kararsız olabilir. Anlatacak ilginç bir şeyi olmadığını söyleyebilir. Bu nedenle bazen bir miktar ikna çalışması yapmanız gerekecektir. Yapacağınız şey, resmi çağrışımları olan görüşme terimi yerine "geçmişe ilişkin bir sohbet" ya da "yaşam öyküsü" terimleriyle konuşmaktır.
Temel bilgileri almak ve görüşmenin nerede olması gerektiğine karar vermek için telefon görüşmesinden yararlanın. Kendisini çok daha rahat hissedeceği için görüşme yaptığınız kişinin evi en iyi seçimdir. İşyeri de bir seçenek olabilir, ama rahatsız edilme ihtimaliniz çok daha yüksektir.
Telefonda, ziyaret düzenlemelerinizi kesin olarak belirlemeniz ve mümkünse, ardından, üzerinde anlaşılan zamanı ve tarihi belirten bir mektup göndermeniz önemlidir. Gönderilen mektuplar resmiyetten uzak olmalıdır. Tedirgin edici antetli kâğıtlar kullanmaktan kaçının ve bir grup olarak broşürler ve kırtasiye malzemeleri tasarlarken de bunu akılda tutun.
Mektubunuz ve görüşmeniz, teke tek röportajın en iyisi olduğunu açıkça ortaya koymalıdır. Özel yaşam güven ve dürüstlük ortamı gerektirir. Yakın bir dost bile olsa üçüncü bir kişinin varlığı serbest tartışmayı önleyebilir ve etkileyebilir. Ancak birlikte anılarını tazeleyen bir grup insanın birbirini harekete geçirebileceği ve bunun olağanüstü sonuçlar verebileceği durumlar da vardır.
Fiilen kayıt yapmaya başlamadan önce, görüşme yapacağınız kişiye ön bir ziyaret yapmanız gerekip gerekmediği konusunda sözlü tarihçiler arasında karmaşık duygular vardır. Böyle bir ziyaret, ilişki başlatma üstünlüğüne sahiptir, ama kayıt yapmaya başladığınızda doğallığı kaybetme riskini taşır. Genel olarak bir ön ziyaret yapmayı gereksiz de bulabilirsiniz.
Yola çıkmadan önce bütün donanımınızın doğru çalışıp çalışmadığını kontrol edin. Yeterli bantınız -genellikle düşündüğünüzden daha fazlası gerekli olur- kayıt cihazı ile mikrofonlar için yedek pilleriniz olduğundan emin olun. En kötü ihtimalin gerçekleşmesi durumunda yanınızda bir kablonun bulunması iyi olur. 
 
Varış
Tam vaktinde gidin ve görüşme yapacağınız kişi size kapıyı açıp açmamakta kararsızsa bir tür kimlik gösterin. Bir el sıkışma ve dostça bir gülümseme buzların erimesine yardımcı olacaktır. İçeri girdiğinizde onların konuğu olduğunuzu ve sizden yaşlıysalar birkaç gündür ilk konuştukları kişi olabileceğinizi hiç unutmayın. Onlar da sizin kadar tedirgin ve endişeli olacaklardır, bu nedenle samimi, güven verici ve sabırlı olmak çok önemlidir.
 
Oda
Görüşmeyi nerede yapmanız gerektiğini düşünün. En iyi sonuçları almak için, yumuşak mobilyaların bulunduğu ve hareketli bir yol üzerinde olmayan bir odayı kullanmaya çalışın. Onların en sevdikleri koltuğu onlara bırakın ve tercihen hafif bir açıyla karşılarında olacak şekilde elden geldiğince yakına oturun. Radyo, televizyon ve saat gibi sesleri ortadan kaldırın. Ev hayvanları sorun yaratabilir, muhabbet kuşları kafesleri örtülerek sessiz tutulabilirler. Buzdolapları, floresan lambaları çok fazla rahatsız edici arka plan gürültüleri yaratabilirler, ama başka bir odaya gitmek dışında yapabileceğiniz bir şey yoktur. Bir kişiyle işyerinde görüşme yapıyorsanız, telefonlarını görüşmeye kapatmasını isteyin. Daha fazla görüşme yaptıkça istenmeyen sesleri daha iyi fark etmeye başlayacaksınız. En iyi kaydı elde etmek için zaman harcamaya değer.
 
Donanımınızın hazırlanması
Donanımınızı doğrudan ikinizin arasında olmayacak bir şekilde, tercihen sizin görebileceğiniz, ama onun göremeyeceği bir yere kurun. Bu, ilginin başka tarafa çekilmesini önler ve görüşme yaptığınız kişiyle bir ilişki geliştirirken kayıt cihazının varlığının ikinci plana itilmesine yardımcı olur. Yaka mikrofonu kullanıyorsanız, mikrofonu kişinin ağzından yaklaşık 20-25 cm uzağa yerleştirin. Bunu yapmaya çekiniyorsanız, kendisinin yapmasını isteyin ve bağlama telinin kollarının altından uzakta olmasına dikkat edin. Bir mikrofon ve bir sehpa kullanırken, mümkün olduğu kadar yaklaştırın, ama kayıt cihazıyla aynı yüzeye ya da kötü bir ses kalitesi veren sert bir yüzeye koymayın. Genel olarak, mikrofon ne kadar yakın olursa sonuç o kadar iyi olur. 
Kayıt cihazınızın kayıt seviye kontrollerini ayarlarken, kendinizi ve görüştüğünüz kişiyi rahatlatmak için sohbeti sürdürün. Hazır olduğunuzda yumuşakça ilk sorunuza geçin: "Nerede ve ne zaman doğduğunuzu söyleyebilir misiniz?"
 
Konuşturma
Tüm sorularınız kısa, net ve hedefe yönelik olmalıdır. Çok fazla soru sormayın ve uzun sözcükler kullanarak etkilemeye çalışmayın. Amacınız konuşmak değil, onu konuşturmaktır. Yanıtları kesmeyin, her zaman bir duraklama anını bekleyin. Kendileri için en önemli şeyin ne olduğunu söyleyebildiklerinden emin olun ve hiçbir zaman sözlerini yarıda kesmeyin. Dikkatle dinlemeniz ve iyi bir göz temasını korumanız çok önemlidir. Olumlu yanıt verin ve düzenli olarak sözlü olmayan uygun teşvik işaretleri yapın. Baş sallama ve gülümseme gibi bedensel dil kullanımı "ya" ve "gerçekten" gibi sözlerden çok daha iyidir. Rahat, telaşsız ve sempatik olmak çok önemlidir. Zıtlaşmayın: önyargılar konusunda hoşgörülü olun ve kendi düşüncelerinizi ortaya koymayın.
İlginç yolları izlemeye hazır olun. Bir miktar konu dışına çıkılmasına izin verin, ama kayıt cihazını kapatmaya çalışmayın. Emin olmadığınız konulara geri dönün ve daha fazla ayrıntı istemekten korkmayın, ama aniden bir konudan diğerine atlamayın. Söylediklerindeki tutarsızlıkların ve önyargıların farkında olun ve mümkünse daha derin araştırın. Olayların betimleyici bir yeniden anlatımının yanı sıra, "Neden?" ve "Nasıl hissettiniz?" gibi sorularla güdüleri ve duyguları da araştırmaya çalışın. Basmakalıp düşüncelerin ve genellemelerin ardına ulaşmak sözlü tarihin en önemli yönlerinden biridir. Görüşmenin akışını kesmeden tarihleri, adları ve yerleri elden geldiğince doğru olarak tanımlayın ve daha sonra kontrol etmek üzere adları not edin. Görüşme sırasında düzenli olarak kayıt seviyelerini kontrol edin. Teybi kapattıktan sonra, görüşme yaptığınız kişiden kaçırmış olabileceğiniz herhangi bir şeyi tekrarlamasını isteyin. 
 
Görüşmeye son verme
Yaşlı insanlarla görüşme yaparken yorulup yorulmadıkları ve bir molaya ihtiyaçları olup olmadıkları konusunda duyarlı olmak önemlidir. Bazen ikiniz de zamanın geçtiğini fark etmeyecek kadar kendinizi vermiş olabilirsiniz. Konukseverlikten çok fazla yararlanmayın, ama görüşme biter bitmez de kaçmayın. Kendinizden söz ederek ve bir bardak çayı kabul ederek daha yakın bir ilişki kurmaya zaman ayırın. Sözlü tanıklığa ek olarak sık sık size eski fotoğraflar ve belgeler gösterilecektir. Ya da görüşme yapabileceğiniz başka ilginç insanlar önerilecektir. Kayıt cihazı kapalıyken, zaman zaman kaydedilmesini istemedikleri şeyleri söyleyebilirler. Güvenlerine saygı göstermeniz çok önemlidir.
Ayrılmadan önce görüştüğünüz kişiye içtenlikle teşekkür edin ve bunun yararlı bir kayıt olduğunu belirtin. Sizinle temas kurulabilecek bir adres ya da telefon numarası bırakın ve başka bir görüşme için gelip gelmeyeceğinizi belirtin. Bu, gereksiz endişeleri önleyebilir. Daha önce anılarını belki de hiç kimseye anlatmamış bir kişi üzerinde ziyaretinizin büyük bir etkisi olabileceğini unutmayın.
 
6. GÖRÜŞMEDEN SONRA
 
Görüşme bantlarınız diğer değerli tarihsel belgeler gibi değerlendirilmelidir. Orijinal kayıt hiçbir şekilde düzeltilmemeli ya da üzerine müdahale edilmemelidir.
 
İşaretleme ve dinleme
Görüşmeden sonra yapmanız gereken ilk iş kaseti ya da makarayı (ve kutularını) görüştüğünüz kişinin tam adı, doğum tarihini, ona ait bir numarayı kalıcı bir siyah keçe kalemle büyük harflerle yazarak işaretlemektir. Tüm görüşmelerinizin bir asıl ya da kopya listesini tutarak, her yeni kayda bir sonraki numara verilebilir. Bu, bantları kronolojik sırada saklamanıza ve kolayca bulmanıza yardımcı olacaktır.
İkinci olarak, kaset kullanıyorsanız, kasetin üst kısmındaki iki küçük güvenlik kulpunu kırın. Bunlar çıkarıldığı zaman kazayla orijinal kaydınızın silinmesi ya da üzerine kayıt yapılması olanaksız hale gelir.
Üçüncü olarak, görüşme yaptığınız kişiye zaman ayırdığı için teşekkür ettiğiniz, projenin amacını anımsattığınız ve bantlarının değerini vurguladığınız bir mektup yazın.
 
Özetleme ve kopya alma
Sonra, görüşmenin özet bir raporunu yazın. Bu raporda, görüşme yaptığınız kişinin tam adını ve adresini, doğum tarihini, kendi adınızı ve grubunuzu ya da kuruluşunuzu, görüşmenin yerini ve tarihini, kullanılan toplam bant miktarını, kullanılan kayıt cihazının tipini ve Dolby gibi bir gürültü azaltıcı sistem kullanıp kullanmadığınızı ve nihayet her bandın içeriğine ait ayrıntılı bir özet listeyi belirtin.
Tekrar dinleme, her bandın bir kopyasını alma olanağı sağlar; başka bir teybe ulaşabiliyorsanız bu şiddetle tavsiye edilir. Evde kullanılan birçok modern hi-fi sisteminde bu iş için ideal olan ikili kaset yeri vardır. Sizde bunlardan ikisi de yoksa yerel sözlü tarih projeniz, arşiviniz ya da kütüphaneniz genellikle size yardımcı olmak isteyecektir. Kullanacağınız bir kopya vermeleri karşılığında güvenli bir şekilde korunması için orijinal bantlarınızı onlara vermeyi düşünebilirsiniz. Görüşmenizi yeniden dinlemeniz ve özetlemeniz, kendi performansınızı değerlendirmenize ve kaçırmış olduğunuz temel noktaları keşfetmenize de olanak sağlar. Ayrıca görüşme yaptığınız kişinin söylediklerinin bazen yeni anlamlar aldığını ve görüşme sırasında göremediğiniz yeni anlayışlar getirdiğini fark edeceksiniz. 
 
Bandı saklama
Bantlarınızın dikkatle saklanması çok önemlidir. Onların her zaman, gölgeli, serin, kuru ve tozsuz koşullarda kendi kutularında yukarı doğru tutulmalarını sağlayın. En iyi sıcaklık 7-13 santigrat derece ve %40 ile %50 arası nemdir. Bantlarınızı hiçbir zaman doğrudan güneş ışığı altında, bir radyatörün yakınında ya da dumanlı bir odada tutmayın. Bandı hiçbir zaman parmaklarınızla tutmayın, yağ tozu çekecek ve muhtemelen mantar gelişimine yol açacaktır. Televizyonlardan ve hoparlörlerden gelen parazit manyetik alanların bantları sildiği ya da kısmen sildiği bilinmektedir, bu yüzden bu aletlerden uzak tutun. Son olarak, özellikle tek kopya iseler, bantlarınızı, bilginiz haricinde müdahale edilmemesi ya da çıkarılmamaları için güvenli bir şekilde saklayın.
 
Bant çözümü
Bir kez numaralandıktan, kopyası alındıktan ve özetlendikten sonra, bantlar ideal olarak yazılı biçime dönüştürülebilir. Bu, her bantı, 2 ya da 3 saatlik bir görüşmeyi dinleyecek zamanı olmayan insanların kolayca ulaşabilecekleri hale getirir. Bu uzun ve güç bir işlemdir ve bir daktilo ile kulaklıkları ve uzaktan kumandalı ayak pedalı olan bir teyp gerektirir. Bu, iki eli de boş bırakır ve teybi kolayca durdurmanıza ve geri sarmanıza olanak sağlar. Bugünlerde birçok kişi sözcük işlemcilere ve kişisel bilgisayarlara ulaşabiliyor ve bunlar yazdığınızda kolaylıkla düzeltebileceğiniz ve çok sayıda kopyasını alabileceğnizi için yazılı metinleri hazırlama ve saklamada ideal ortamlar oluyor. 
Kâğıda dökmenin temel kuralı, tekrarlamaları, duraklamaları, ünlemleri ve vurgulamaları dahil ederek ve konuşma ritmini ve belirli bir lehçeye ait sözcükleri vererek, özgün konuşmayı elden geldiğince doğru olarak metne dönüştürmektir. Hiçbir zaman grameri düzeltmeyin ya da duyduklarınızı yazılı dile dönüştürmeye çalışmayın. Her metin sayfa başlığı, özet tablodan temel ayrıntıları içermeli ve her sayfa kendi numarasını ve görüşme numarasını içermelidir. Grup olarak çalışıyorsanız, her metnin aynı şekilde üretilmesi için ev tipi bir tablonuzun olması yararlı olabilir.
Kelimesi kelimesine deşifre etme, her konuşma dakikası için beş ilâ on dakika alabilir. Bu, dikkati yoğunlaştırma, titizlik ve sabır gerektiren bir sanattır. Kaynaklarınız sınırlıysa seçici olmakta yarar vardır. Örneğin, nasıl kullanılacaklarına bağlı olarak, görüşmelerin küçük bir kısmını tam olarak ya daha büyük sayıda görüşmenin kısa bölümlerini deşifre edebilirsiniz.
 
İndeks yapma
Bir özet tablosu ve belki de bir çözümleme metniyle artık kayıtlarınızın indeksini yapabilirsiniz. Özet tablolarınızın kopyalarını hem numaralara, hem de ad sırasına göre saklamak yararlıdır ve kolay referans için görüşme yaptığınız kişilerin adlarına ilişkin bir kart indeks sistemi oluşturabilirsiniz. Bantlarınız için ayrıntılı bir kart kataloğu ya da bilgisayar indeksinin hazırlanması uzun zaman alabilir. Başlangıçta, yararlı bir yaklaşım, temel konu başlıklarının ve her özet tablodan adların bir listesini oluşturmaktır.
Bunlar, alfabetik indeks kartlarında ya da bir bilgisayar veri tabanında devam ederek referanslar oluşturabilir ve başka görüşmelerden girişler zaman içinde eklenebilir. Böyle bir sistem, birçok bandınız olduğu ya da olma ihtimali bulunduğu zaman yararlıdır. Bunu yapmak zamanınızın olmasına ve girişlerinizi standartlaştıracak bir konu başlıkları listesi hazırlanmasına bağlıdır.
 
Erişim ve izin
Sonuçta tüm bu belgelemenin amacı orijinal malzemeyi kolay kullanılır ve kolay ulaşılır kılmaktır. Ancak, takdir yetkisi çok önemlidir. Görüşmeden önce ve sonra, banda alınmış yaşam öyküsünü nasıl kullanmaya niyetli olduğunuzu görüşme yaptığınız kişiye ayrıntılı olarak açıklamanız önemlidir. Her zaman deneyimlerinin yayımlanabileceğinin, satılabileceğinin ya da çeşitli şekillerde yayımlanabileceğinin farkında olmayabilirler ve kendilerine, bu görüşmelere başkalarının erişimde kısıtlama getirme şansı tanınmalıdır. Niyetlerinizi mektupla açıklayabilirsiniz. Ama bir kamu projesi için ya da bantlarınızı bir arşive vermeyi düşüyorsanız, bunu yapmanın en iyi yolu her iki tarafça imzalanan bir erişim ve izin formu kullanmaktır; burada görüşme yapılan kişi tamamen serbest kullanımı kabul edilir, belirli sayıda yıl için görüşmenin tamamının kullanımını kısıtlayabilir ya da radyo ve televizyonda yayınlanmamasını veya kamuya ilan edilmemesini isteyebilir.
Ahlaki anlamının yanı sıra, yazılı bir şeyin sözlü anlaşmadan daha iyi olduğu ölüm durumunda, bir izin formu bir sigorta poliçesidir. Bu formlar net ve karışıklıktan uzak olmalı, basit bir dille yazılmalıdır. Doldurulduktan sonra, kopyaları her bant ve çözülmüş metinle birlikte saklanmalıdır. Bir görüşme tamamen kısıtlanmışsa, mühürlü bir zarfa ya da kutuya konulması iyi olur. En azından, örneğin kırmızı bir kalemle işaretlenmiş bir etiketle açık bir şekilde belirtilmesi gerekir. Görüşme yapılan kişinin isteklerine saygı gösterilmesi temel bir noktadır. Bir saygı sorunu olarak, yaşam öykülerini, özellikle kişilerin adları dahil olarak, kamusal olarak kullanmadan önce kendilerine danışın.
 
7. TARİHİ YAPARKEN
 
Yaşam öyküsü anılarını kaydederken, aksi halde yitirilecek olan değerli yeni tarihsel kaynakları gelecekte kullanım için yaratırsınız. Tarihi yorumlamak ve sunmak için onları kendinizin kullanması daha da iyidir. Bu farklı bir çalışmadır, ama sözlü çalışmanızı daha da değerli hale getirecektir.
Hangi medyayı seçerseniz seçin, malzemenizi sunmanın temel olarak iki yolu vardır: kendisi adına konuşan bir belge olarak ya da tarihsel bir argüman, geçmişin bir yorumu olarak.
Kısa bir süre sonra, yaşam öyküsü görüşmelerinin tipik yazılı tarihe kolay kolay uyarlanamadığını anlayacaksınız. Bu görüşmelerin gücü, kişisel ayrıntıların canlılığında ve özel cümle biçimlerinde; duyguların ve ilişkilerin birikmiş göstergelerinde ve bir kişinin yaşam yolunu izlemedeki tutarlılıklarında yatar. Bunların çoğu, görüşmeler bir argümanı açıklamak üzere parçalara ayrıldığında yitirilir. Bu nedenle, ufak bir düzenlemeyle, iyi bir görüşme düz bir belgeden fazlasını söyleyebilir. Ama biz sözlü kanıtları geçmişin neye benzediğini ve bunun nedenini tartışmak için de kullanmak istiyoruz. Malzemeyi her iki şekilde de kullanmaya çalışın.
 
Malzemenizi değerlendirme
Malzemenizi nasıl sunarsanız sunun, ilk temel adım aynı olacaktır, bu da onların değerlendirmesidir. Niteliğine siz karar vereceksiniz. Önce, çalışmanın zaafları nelerdir? Çözümleme metinlerinizi okurken, diğer belgelerde yaptığınız gibi güvenilirliklerini tartmanız gerekir: iç tutarlılığı, önyargı işaretlerini araştırmalı ve bunları başka görüşmelerden ve belgelerden gelen kanıtlarla karşılaştırmalısınız. Yanlış anımsama kendi içinde ilginç olabilir, ama tutarsızlık ya da karışıklık pek değildir. İkincisi, görüşmenin güçlü yönleri nelerdir? Beklenmeyen kanıtları ve yeni bakış açılarını arayın. İyi dile getirilmiş öyküyü, çarpıcı imgeleri ya da düşüncenin dile getirilişini işaretleyin, muhtemel alıntılar için yavaş yavaş bir stok oluşturun. Bir yorum ya da bir belge hazırlamak için de buna ihtiyacınız olacaktır.
 
Tek tek yaşamlar
Sözlü belgenin en basit kullanım türü tek tek yaşam öyküleridir. Bu biçim, olağanüstü verimli bir belleği ve özellikle ilginç yaşam deneyimleri olan birini tam olarak ifade edecektir. Çözümlenen görüşme düzenlenir -mesajını vermek için kesilir ve biçimlendirilir- ve bir giriş aracılığıyla bağlama yerleştirilir. Bazı çok güçlü ve açıklayıcı sözlü tarih kitapları tek başına anlatılan otobiyografilerdir. 
 
Derlemeler
Sözlü belgelerin başka bir kullanım biçimi tanıklıklar derlemesidir. Bu, çoğu görüşme için kullanılacak en uygun biçimidir. Öyküler ya da öykülerin ilgili kısımları düzenlenir ve belli bir yere ya da konuya odaklanmak üzere bir araya getirilir. Editörün malzemeyi gruplama ve karşılaştırma becerisi, bir derlemeye şeklini ve mesajını verme açısından çok önemlidir. 
 
Yorumlar
Alternatif sunuş biçimi tarihsel yorumu vurgular. Amacınız öykülerinizi analiz edip geçmişe ilişkin yeni anlayışlar bulmaktır. Analiz yoluyla, görüşmelerinizden alıntıları birbirine katarak, bir argüman oluşturmaya girişebilir ve çok çeşitli sözlü ve belgesel kanıtlardan yararlanarak bir betimleme oluşturabilirsiniz. 
 
Öykülerden yararlanma
Batıda sözlü tarih çalışmalarına dayanan birçok kitap çok satan ve okunan kitaplar arasına girmektedir. Bu kitapların çoğu gizli kalmış, belgelenmemiş dünyalar üzerinde yoğunlaşırlar: aile yaşamları, kadınların yaşamları, köy politikası vb konuları işlemektedir. Daha önemlisi bu yapıtlarda, yaşam öykülerini, başka belgelerle kurulması güç bağlantıları kurmak için kullanılırlar. Doğu Avrupalı ailelerin nasıl Doğu Londralılar haline geldiklerini gösterirler. Evden işe ve işten eve aynı erkekleri ve kadınları izlerler ve ekonominin nasıl evle ilişkili olduğunu ve özel ailenin ihtiyaçlarının nasıl kamu seçimlerini biçimlendirdiğini ortaya koyarlar. İnsanların yaşam deneyimi olan hammaddeden, geçmiş hakkında yeni açıklamalar oluştururlar.
Sözlü tarih malzemesi, diğerleri gibi bir tarihsel kaynak olarak ele alınabilir. Ama bu malzemeyi analiz etmenin daha gelişkin yolları vardır. Yüzdeler oluşturmak için sonuçları saymayı deneyebilirsiniz. Dilin kullanılışını inceleyebilirsiniz. Edebi bir metin gibi okuyabilirsiniz. Ronald Fraser'in In Search of a Past'ta yaptığı gibi, psikanalitik düşünceleri kullanarak, bu malzemeyi neyin hatırlanmadığıyla ilişkilendirmeyi deneyebilirsiniz. Daha ileride bunlar hakkında daha özel yaklaşımlar okumak isteyebilirsiniz: yaşam öyküleri sizi her yöne götürür. Ama malzemenizin eşsizliği nedeniyle ve özellikle araştırılmamış bir konu ya da yeni bir bakış açısı seçmişseniz, oldukça doğrudan bir sunuşla tarihin yorumlanmasına çok yararlı bir katkıda bulunabilirsiniz.
Bir olasılık, sonuçları bir makale veya da broşür olarak kaleme almaktır. Görüşmelerinizin bir bölümünü sözlü tarih, yerel tarih, toplumsal tarih gibi dergilere ya da yerel gazetenize gönderebilirsiniz. Yazmaya alışkın değilseniz, bir dizi görüşmeden alınan çözümlenmiş parçaları, okul hatıraları gibi tek bir konuda bir araya getirebilirsiniz; bunlar bir arada bir sözlü tarih anlatısı oluşturabilir.
 
Yazma
Büyük yayıncılar ilgilenmeyebilir, ama bunun gibi bir derlemeyi broşür şeklinde yayımlamanız, bilgisayarlaşmış masaüstü yayımcılığın yaygın olduğu günümüzde düşünüldüğü kadar zor değildir. Yerel örgütlerden yardım alabilirsiniz, hatta masrafları karşılamak için size küçük bir bağışta bile bulunabilirler. Ayrıca bir yerel yazarlar atölyeniz ya da topluluk yayımcınız olup olmadığını araştırın: size büyük bir destek verebilirler, hatta otobiyografik malzemeye yönelik bir yayım programları bile olabilir.
 
Bir broşür satma
Yayınınızın satılmasını istiyorsanız, iyi düzenlenmiş ve ilgi çekici olduğunda emin olmalısınız. Görüşme yaptığınız kişilerden topladığınız fotoğraflar ve belgeler yardımcı olabilir. Canlı bir kapak ve çarpıcı bir başlık da yararlı olabilir. Hiç fotoğrafınız yoksa, kendiniz fotoğraf çekin ya da yerel tarih kütüphanenizden ya da müzeden ödünç alın. Bir grubun üyesi olarak çizimler hazırlayabilecek birini bulabilirsiniz ve bunlar çok etkili olabilir. Yerel gazeteniz genellikle broşürünüz hakkında bir yazı yayımlayabilir ve zamanınız varsa yerel kitapçıları emanet satış temelinde broşürün kopyalarını almaya ikna edebilirsiniz.
 
Sergiler
Sergi, sözlü tarihi kullanmanın başka bir heyecan verici yoludur ve birçok kişiye ulaşabilir. Kütüphaneler ve müzeler gibi normal yerlerin yanı sıra, alışveriş merkezleri, yaşlılar evi ya da gündüz bakım merkezleri, kiliseler, okul ya da işyeri kantinleri gibi yerlerde de sergi açmayı düşünebilirsiniz.
Bir konu seçmeli ve görsel ve sözlü malzemeyi bir araya getirdiğinizde net ve iyi örgütlenmiş olmalısınız. Görüşmelerden alınma çözümlenmiş parçalar, kısa tutulmaları ve hedefe yönelik olmaları koşuluyla kendi başlarına ilginç olabilirler, ama genellikle resimlerden yararlanın. Doğrudan sözlü tarihle eşleşen güçlü görsel malzemeler bulmak faydalıdır ve tüm sergiye daha fazla etkililik katar. A4 kâğıtlara serginin içeriği yazılarak bunun okunmasını sağlamanız yararlı olur. Bu, akışta bozuklukları saptamanızı ve iyileştirme yapabilmenizi ve tüm serginin iyi bir bütünsel görünüşünü sağlar.
 
Bir sergilemeyi düzenleme
Bir sergiyi bir duvar ya da bir ekran
ETİKETLER :
Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Değiştir  
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer Güncel haberleri
Facebook'ta Bizi Takip Edin.

Köşe Yazarları
 ‹ 
 › 
ÇOK OKUNANLAR
SON YORUMLANANLAR


Arşiv Arama
- -
Anket
Radyo Haber Sitemizi Nasıl Buldunuz
Fena Değil
Güzel
İdare eder
Kötü








Gazi45Radyosu
Sitemizde yayınlanan ve kaynağı sitemize ait olan haberler, kaynak belirtmek ve bağlantı eklemek koşuluyla başka sitelerde yayınlanabilir. Kaynak belirtmeyen ve bağlantı eklemeyen yayıncılar hakkında hukuki haklarımızı kullanacağımızı saygıyla duyururuz.
© Copyright 2017 Gazi45Radyosu. Tüm hakları saklıdır. Bu site Gazi 45 radyosu haber yazılımı alt yapısı ile yapılmıştır.
GÜNDEM
Kadına Şiddet
Anayasa Haberleri
Trafik Kazaları
Yerel Seçimler
SPOR
Beşiktaş
Galatasaray
Fenerbahçe
Trabzon spor
Bursa spor
SİYASET
Adalet Bakanlığı
Recep T. Erdoğan
Devlet Bahçeli
Kemal Kılıçdaroğlu
EĞİTİM
E-Devlet
M.E.B.
Eğitim Haberleri
Eğitim Bakanlığı
A.Ö.L.
Eğitim Portalı
DÜNYA
Avrupa Haberleri
Amerika Gündemi
Suriye İç Savaş
Arıkan Meselesi
pendik evden eve nakliyatkartal evden eve nakliyattuzla evden eve nakliyatevden eve nakliyat